In het Cultuurcafé Klapekster ontvangt Natuurpunt Markvallei op vrijdag 13 november Linde De Vroey. Ze komt in Bezoekerscentrum Vallei van het Merkske (De Klapekster) spreken over rewilding, een thema dat alsmaar meer aan belang wint.
Een koppel ganzen aan de oevers van het Markermeer, een grensrivier die weer vrijuit haar bochten kan maken, en wolven die de loop van rivieren veranderen. In deze lezing neemt filosoof Linde De Vroey je mee langs het bijzondere verhaal van verwilderen of rewilding, een baanbrekende kijk op natuurherstel waarin mens en natuur samenwerken aan een hoopvolle toekomst. Via inspirerende voorbeelden uit binnen- en buitenland kijken we naar het potentieel en de grenzen van rewilding, op zoek naar een visie waarin verwildering en natuurbeheer samen kunnen werken aan een meer biodiverse toekomst. Verwilderen biedt hedendaagse inspiratie om de grens tussen natuur en cultuur te verleggen, en de wildernis weer te integreren in het dagelijkse leven.
Linde De Vroey (1990) is schrijver, historica en filosoof. De voorbije jaren werkte ze aan een doctoraatsonderzoek naar de filosofie en ethiek van rewilding aan de Universiteit Antwerpen. In 2025 verscheen haar eerste boek Verwilderen. Over de grenzen van natuur en cultuur bij Ertsberg, waarin ze op zoek gaat naar een visie voor rewilding in de Lage Landen. Ze publiceerde meermaals in academische tijdschriften en populaire media, en produceerde verschillende wandelingen en podcasts met haar creatieve audiocollectief Wilderhistories.
We bieden deze avond gratis aan, de deuren openen om 19.30 uur. De voordracht start om 20 uur.
De werkgroep “Landschappelijk Erfgoed” nodigt, in een samenwerking met Avansa-Kempen, Paul Catteeuw uit voor een lezing over sagen en legenden. Op 25 september is hij te gast in Bezoekerscentrum Vallei van het Merkske voor een boeiende uiteenzetting over het merkwaardige fenomeen van onze volksverhalen.
Waarom duiken er in fabels bijna altijd dieren op? Wat maakt een volkssprookje anders dan een kunstsprookje? En hoe komt het dat zowel koningin Fabiola als viezen tist Louis Paul Boon met dezelfde verteltraditie verbonden zijn? Waarom is Eddy Merckx dan weer géén mythische held uit de oudheid, maar wél een legendarische coureur die tot haast bovenmenselijke prestaties kwam — ideaal materiaal voor een sage? En worden parabels echt alleen maar in de kerk verteld?
Het zijn vragen waarop Paul Catteeuw met veel schwung een antwoord biedt. Aan de hand van oude volksverhalen gidst hij je door het doolhof van mondelinge tradities en half vergeten vertellingen. Hij opent de deur naar de mysterieuze wereld van sagen en legenden, en kruidt dat met kleurrijke verhalen die nog altijd door de Kempen waaien.
Paul Catteeuw (1956) studeerde Germaanse filologie aan de Leuvense universiteit en stond mee aan de wieg van FARO, de Leuvense Vereniging voor Volkskunde, LECA en Histories. Tot 2014 was hij lector aan de Karel de Grote Hogeschool in Antwerpen, waar hij ook het Centrum voor Talen uitbouwde. Sinds 2012 is hij redactiesecretaris, en sinds 2021 eindredacteur van het tijdschrift Volkskunde.
Natuurpunt Markvallei verwelkomt Waterman in het Bezoekerscentrum Vallei van het Merkske – De Klapekster (Wortel).
Waterman, het muzikale alter ego van Wouter Vanreusel uit Turnhout, schrijft en zingt Nederlandstalige liedjes die recht naar het hart gaan. Zijn muziek laveert tussen licht en donker: soms speels en luchtig, soms introspectief en doorleefd. De natuur loopt als een rode draad door zijn werk — van kleine observaties tot grote gevoelens die buiten pas echt vorm krijgen. Wouter is daarnaast ook actief bij de Turnhoutse band Komane, waar hij zijn liefde voor taal en melodie verder uitdiept.
Voor dit intieme concert wordt Waterman omringd door twee sterke muzikanten:
Filip Verdick op piano en elektrische gitaar
Tine Potters met tweede stem en warme bugelklanken die de songs nog meer kleur geven
Een sfeervolle avond vol eerlijke muziek, fijne teksten en pure klanken. Mis het niet!
Tickets kosten € 6 voor Natuurpuntleden en € 10 voor niet-leden.
Op vrijdag 23 oktober om 20 uur geeft Jef Leestmans in het Bezoekerscentrum Vallei van het Merkske in Wortel-Kolonie een boeiende voordracht met de titel “Een veranderend vogelbestand in het steeds veranderend landschap van de Turnhoutse Kempen”. De toegang is gratis, dus iedereen met een hart voor natuur en vogels is van harte welkom!
Het landschap van de Turnhoutse Kempen heeft in de loop van duizenden jaren een ongelooflijke gedaanteverwisseling ondergaan. Na de laatste ijstijd lag hier een koude toendra, later een taiga vol sparren en berken. Zo’n 11.500 jaar geleden ontwikkelde zich een dicht bos met veengebieden en moerassige valleien. Vanaf ongeveer 4800 jaar geleden begon de mens kleine akkertjes aan te leggen, maar na een periode van ontvolking groeide het gebied opnieuw dicht met bos. In amper 250 jaar tijd evolueerde dat dan weer naar een open, boomloos heidelandschap dat meer dan zes eeuwen standhield, tot het veranderde in het landschap dat we vandaag kennen.
Die voortdurende transformaties lieten hun sporen na in de vogelwereld. Soorten die ooit algemeen waren, verdwenen plots; andere, die men hier nooit zag, begonnen opeens te broeden. Sommige vogels kwamen, verdwenen, keerden massaal terug en verdwenen opnieuw. Het is een verhaal vol verrassingen, waarin klimaat, mens en natuur voortdurend met elkaar in wisselwerking staan.
Tijdens deze avond weeft Jef Leestmans geschiedenis, ecologie en vogelkennis samen tot een meeslepend verhaal over de voortdurende veranderingen in onze streek. Verwacht een leerrijke én inspirerende lezing die je met andere ogen naar het landschap van de Kempen doet kijken!
Vrijdag 20 februari organiseert Natuurpunt Markvallei een boeiende voordracht over Extremadura, een unieke natuurregio in het zuidwesten van Spanje. Enkele actieve leden van onze vereniging trokken er vorig jaar zelf naartoe en kwamen terug met prachtige beelden en een schat aan verhalen. Deze avond wordt ongetwijfeld niet alleen een kennismaking met de streek, maar ook een uitnodiging om zelf op ontdekking te gaan.
Natuurgids Erik Vervoort neemt je mee op reis door dit ruige, dunbevolkte gebied. “Extremadura ligt afgelegen en was altijd een arme regio,” vertelt Erik. “De arme gronden dwongen de bewoners tot extensieve landbouw. Zo ontstond het typische dehesa-landschap, met uitgestrekte vlakten, rivierdalen en steppeachtige gebieden. Het resultaat is een uitzonderlijk rijke natuur, met een overvloed aan reptielen, insecten en vooral vogels – soorten die elders in Europa zeldzaam zijn.”
Erik brengt zijn verhaal aan de hand van indrukwekkende foto’s, eigen ervaringen en bijdragen van andere Natuurpunters die de reis meemaakten. Verwacht een meeslepend en inspirerend relaas dat je even doet wegdromen naar het zonnige Spanje.
De avond is gratis. De deuren van BC Vallei van het Merkske (Kolonie 41, Wortel) gaan open om 19.30 uur.
Om zeker te zijn van je plaats kan je inschrijven via deze pagina.
Op vrijdag 23 januari nodigen we de historici Seb Verlinden en Pieter-Jan Reynaert uit in Bezoekerscentrum Vallei van het Merkske voor een lezing over hun project Designing Deserts. Ze focussen daarbij vooral op de regio rond Hoogstraten.
Seb Verlinden: “De omgeving van Hoogstraten en Wortel is doorheen de eeuwen drastisch veranderd. Net als in de rest van de Kempen, werd het landschap hier lang gekenmerkt door open heidevelden en drassige venen. Vanaf midden achttiende eeuw werden echter juist de onvruchtbaar geachte Kempen het doelwit van ambitieuze ontginningspogingen. Via intensieve bodembewerking, bemesting en bebossing werd een totale transformatie van het Kempense landschap beoogd.”
“Hoogstraten en Wortel werden het toneel van echte pioniersontginning: de bossen van de hertog van Salm-Salm en de oprichting van Wortel- en Merksplas-Kolonie rekent men tot de eerste en meest ambitieuze van hun tijd. Hoewel deze eerste projecten vaak een financieel fiasco waren, tonen historische kaarten ons wel hoe doorheen de negentiende en twintigste eeuw het verdwijnen van het traditioneel heidelandschap een feit werd.”
Pieter-Jan Reynaaert: “De technologische vertaling van deze ontginningsdrift laat zich na enkele eeuwen nog steeds aflezen in het landschap. Ontginning ging, ongeacht of de bodem droog of nat was, systematisch gepaard met het aanleggen van drainage-infrastructuur. Zo werd de waterhuishouding van de Kempen herschapen: wat ooit vertraagde of bleef staan, moest voortaan stromen en verdwijnen. Het interdisciplinaire Designing Deserts-project onderzoekt de historische context én hedendaagse gevolgen van dit fenomeen. Het 18e-eeuwse ideaalbeeld, een landschap gestuurd door afbakening en afvoer, zindert namelijk tot op vandaag na.”
De voordracht begint om 20 uur, de deur gaat om 19.30 uur open. Inkom bedraagt 5 euro voor leden, 10 euro voor niet-leden. Inschrijven doe je via deze link.
Begijn Le Bleu komt dit jaar weer naar Bezoekerscentrum Vallei van het Merkske. Op 24 oktober is hij te gast met zijn nieuwe voorstelling. We kunnen iedereen alleen maar aanraden om er snel bij te zijn om dit optreden niet te missen.
Schrik niet: Begijns nieuwe voorstelling gaat over de huismus.
Dit kleine vogeltje draagt namelijk een geschiedenis met zich mee waar je versteld van zult staan. Zodra de landbouw verscheen in het Midden-Oosten pikte deze rakker letterlijk een graantje mee en verspreidde zich zo over heel de wereld. De tocht die Tjilp achter de rug heeft is voer voor een pageturner.
Beleef de opkomst en de ondergang van de underdog van onze natuur met een brok vaderlandse geschiedenis, een reis naar het China van Mao en een bezoek aan de Afrikaanse steppen vol onthutsende weetjes en avontuurlijke vertellingen.
Humor, geschiedenis en wetenschap verenigt in een heerlijke theatervertelling zoals alleen Begijn ze kan brengen.
Begijn maakt sinds 2016 de vogelpodcast Fwiet! Fwiet! en het vogelblad Fwiet, een van de mooiste natuurbladen die er gemaakt worden. Zijn eerste natuurvoorstelling ‘Kijk!’ werd enthousiast onthaald door media en publiek, ook in onze Klapekster!
Natuurpunt Markvallei nodigt Laura Danckaert uit voor een voordracht in Bezoekerscentrum Vallei van het Merkske. Op 7 november zal Laura de spots richten op oude landbouwmethoden en samen met de aanwezigen ontdekken hoe deze ook vandaag nog hun nut bewijzen, zeker in het kader van de klimaatverandering. Laura studeerde in 2016 af als Master in de Geschiedenis aan de KU Leuven. In 2016-2017 volgde ze de masteropleiding Kunst, Cultuur en Erfgoed aan de Universiteit Maastricht, waar ze afstudeerde met een stage-thesis over familieprogramma’s in historische en erfgoedmusea. Sinds 2017 is Laura actief bij CAG als projectmedewerker, waarbij zij al diverse projecten realiseerde en publicaties verzorgde. Laura Danckaert is overigens een onderzoeker met Hoogstraatse roots. Met het project “Water en Land” won het CAG de Ultima 2024 in de categorie Roerend en Immaterieel Erfgoed. Laura Danckaert licht een tipje van de sluiter. “Hoe kunnen oude technieken en kennis een hedendaags antwoord of inspiratie bieden op huidige vragen rond biodiversiteit en waterbeheer? Dat onderzoeken Centrum Agrarische Geschiedenis (CAG) en Kenniscentrum Immaterieel Erfgoed Nederland (KIEN) in het driejarige internationale pilootproject ‘Water & Land. Immaterieel erfgoed en duurzame ontwikkeling’ (2022-2025). Levende praktijken en vakmanschap zoals traditionele graslandbevloeiing (witteren), watermolenlandschappen, haagleiden, imkeren of composteren, kunnen milieu- en klimaatbeheer en beleid inspireren en informeren, of wetenschappelijk onderzoek voeden. Niet fast forward, maar past forward dus.” Laura Danckaert, van CAG, licht het project toe, doorspekt met fragmenten van de gemaakte video’s. De voordracht begint om 20 uur. Inkom gratis. De deur gaat om 19.30u open.
We gebruiken cookies om ervoor te zorgen dat onze site zo soepel mogelijk draait. Als je doorgaat met het gebruiken van deze site, gaan we er vanuit dat je ermee instemt.
